مصطفی زمانیان
رئیس هیات مدیره بنیاد تعالی اجتماعی زندگی
شاخص های ارزیابی
حکمرانی مؤثر مبتنی بر ساختاری شفاف ، پاسخگو و متعهد است که مسیر تصمیم گیری، نظارت و راهبری سازمان را به گونه ای منسجم و مسئولانه هدایت می کند. وجود ارکان مديريتي توانمند رعایت اصول اخلاق حرفه ای، تعامل سازنده با ذی نفعان و انسجام نهادی از جمله عناصر کلیدی در شکل گیری این نوع حکمرانی به شمار می آیند. این شاخص ، پشتوانه ای برای مشروعیت ، ثبات و اثر بخشی سازمان محسوب می شود.
سازمان هایی که در چارچوب مقررات قانونی فعالیت می کنند، از مشروعیت حقوقی لازم برخوردارند و زمینه ای مطمئن برای رشد و همکاری های پایدار فراهم می سازند. تبعیت از قوانین شامل دریافت و و تمدید مجوزهای لازم، انطباق اسناد رسمی با الزامات جاری ، رعایت حقوق قانونی کارکنان و شفاف سازی تعاملات حقوقی و مالی است.
سازمان های اثربخش با شناسایی دقیق مسائل اجتماعی ، تعریف اهداف مشخص و اجرای فعالیت های منسجم و هدفمند ، به تحقق نتایج معنادار در جامعه کمک می کنند. انسجام راهبردی ، وجود نظریه تغییر روشن و ارزیابی مستمر کیفیت خدمات ، از اجزای اساسی اثر بخشی در این نهادها محسوب می شود.
سازمان هایی که با مدیریت دقیق منابع ، کاهش هزینه های غیر ضروری و تمرکز بر فعالیت های اصلی ، قادرند اهداف خود را با صرف منابع کمتر محقق سازند ، از سطح بالایی از کارایی برخوردارند. کارایی ، بیانگر توان سازمان در تحقق نتایج مورد انتظار با استفاده مؤثر از امکانات موجود است.
پایداری مالی زمانی محقق می شود که سازمان بتواند منابع مورد نیاز خود را در بلندمدت از طریق تنوع بخشی به درآمدها ، جلب اعتماد حامیان و برنامه ریزی منسجم تأمین کرده ، در برابر ریسک های مالی مقاومت نشان دهد و وابستگی های ناپایدار را به حداقل برساند.
سازمان هایی که گزارش های مالی را به موقع ارائه می دهند ، حسابرسی های منظم و شفاف دارند و از بروز تخلفات مالی جلوگیری می کنند ، اعتماد ذی نفعان را جلب کرده و مسیر توسعه پایدار را هموار می سازند.
توان مطالبه گری مؤثر به ظرفیت سازمان در کنشگری اجتماعی ، اثرگذاری بر سیاست ها و دفاع از حقوق جامعه هدف اشاره دارد . مشارکت در اصلاح سیاست ها ، دیده بانی منظم و نمایندگی مطالبات اجتماعی ، از شاخص های اصلی این توانمندی به شمار می روند.
سازمان های شفاف با ارائه منظم اطلاعات درباره ساختار، عملکرد ، منابع مالی و راههای ارتباطی ، اعتماد عمومی را جلب می کنند و زمینه مشاركت مؤثرتر ذي نفعان را فراهم می سازند . پاسخگویی به جامعه و نهادهای ناظر ، از الزامات بنیادین در مسیر حرفه ای سازی تشکل های اجتماعی است.
توانایی در ایجاد مشارکت فراگیر و پایدار از سوی داوطلبان ، حامیان و اعضای جامعه ، یکی از مهم ترین شاخص های موفقیت تشکل های اجتماعی است . این توان ، به تقویت انسجام اجتماعی ، افزایش ظرفیت اجرایی و تعمیق اثرگذاری فعالیت ها منجر می شود.
مدیریت اثر بخش سرمایه انسانی شامل جذب ، نگهداشت ، توانمند سازی و ایجاد انگیزه درکارکنان و همکاران سازمان است . وجود نیروی انسانی متخصص ، متعهد و باثبات مدیریتی ، نقش مهمی در ارتقاء کیفیت عملکرد و تحقق اهداف راهبردی سازمان ایفا می کند.
حبیب الله آسوده
معاون توسعه مشارکتهای مردمی کمیته امداد امام خمینی (ره)
درباره جشنواره نشان نیکوکاری
جشنواره ملی نشان نیکوکاری، رویدادی ملی و تخصصی است که با هدف شناسایی، ارزیابی، توانمندسازی و تجلیل از مؤسسات خیریه، نهادهای مردمی و فعالان حوزهٔ نیکوکاری در سراسر کشور برگزار میشود. این جشنواره با همت سازمان اوقاف و امور خیریه و همکاری مجموعهای از نهادهای تخصصی از جمله سازمان بهزیستی، وزارت کشور، وزارت ورزش و جوانان، کمیتهٔ امداد امام خمینی (ره)، فراجا، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و همراهی مجامع و تشکل های مردمی فعال در عرصهٔ خیریه از قبیل مجمع خیرین کشور، شبکهٔ ملی موسسات نیکوکاری و خیریه، شبکهٔ ملی خیریههای حامی ایتام و بنیاد تعالی زندگی، در پی آن است که زیستبوم نیکوکاری کشور را به سوی نیکوکاری حرفهای و تخصصی، شفافیت ، اثرگذاری و همافزایی ملی سوق دهد و فرهنگ خیر جمعی و مشارکت اجتماعی را در سطح جامعه گسترش بخشد.
در این راستا، مأموریت جشنوارهٔ «نشان نیکوکاری»، ایجاد بستری ملی برای تقدیر از الگوهای موفق تشکل های نیکوکاری، ارتقای ظرفیتهای مدیریتی و اجتماعی مؤسسات خیریه و تسهیل ارتباط میان خیران، مردم و نهادهای حمایتی کشور است. این مأموریت در قالب اهدای «نشان نیکوکاری» مدال ویژهای بهمنظور تشویق و قدردانی از تشکلهای برتردر عمل تحقق مییابد.
چشمانداز جشنواره نیز جامعهای فاعل، مسئولیتپذیر و مبتنی بر فرهنگ پایدار نیکوکاری است که در آن نیکوکاری بهعنوان مولفهای حیاتی در توسعهٔ اجتماعی و معنوی کشور شناخته میشود.
برای تحقق این چشمانداز، جشنواره بر اساس اهداف زیر فعالیت میکند:
تجلیل از تشکلهای خیریه بهمنظور ایجاد انگیزه در مسیر احسان؛
ترویج، تبلیغ و فرهنگسازی نیکوکاری حرفهای و تخصصی؛
معرفی الگوهای موفق نیکوکاری بهعنوان الهامبخشهایی برای گسترش این فرهنگ در جامعه؛
کمک به مؤسسات خیریه در شناسایی نقاط قوت و ضعف و هدایت آنان در مسیر تعالی و بهبود عملکرد؛
افزایش اعتماد عمومی و تقویت سرمایهٔ اجتماعی مؤسسات خیریه.
این اهداف در چارچوبی ارزشی و اصولی شکل میگیرند که اصول، ارزشها و سیاستهای جشنواره را تشکیل میدهند:
تکیه بر فرهنگ غنی ایرانیدینی بهعنوان بستر اصیل نیکوکاری؛
رویکرد ملی و پرهیز از هرگونه سوگیری سیاسی، فرهنگی، جغرافیایی یا سایر تبعیضها؛
صداقت و امانتداری در تمامی مراحل فرآیند اعطای نشان و حفظ محرمانگی اطلاعات؛
فراهمآوردن فرصتهای برابر و عادلانه برای همهٔ نامزدها در کلیهٔ مراحل فرآیند؛
توجه به ظرفیتها و اقتضائات بومی، فرهنگی، قومیتی و مذهبی در طراحی و اجرای فرآیند؛
همکاری و بهرهگیری از ظرفیتهای تمامی دستگاههای متولی و مرتبط در سیاستگذاری و اجرا؛
مشارکت تشکلهای خیریه و فعالان اجتماعی در شناسایی و ارزیابی نامزدها؛
اولویتدهی به ساختارهای حقوقی رسمی در برخورد با تشکلهای مردمی؛
توجه متوازن به شاخصهای کمی و کیفی در غربالگری و ارزیابی نامزدها؛
رعایت رقابت منصفانه از طریق مقایسهٔ تشکلهای همسطح و همرده؛
در نظر گرفتن تنوع زیرساختها و پتانسیلهای فعالیت اجتماعی در مناطق مختلف کشور در فرآیند ارزیابی.
این چارچوب یکپارچه، جشنواره را نه تنها به یک رویداد تقدیری، بلکه به یک محرک سیستمی برای ارتقای کیفیت مدیریت حرفهای و تخصصی ، شفافیت و اثربخشی نیکوکاری در کشور تبدیل میکند.
احمد شرفخانی
دبیر جشنواره
رئیس مرکز امور خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه
حسین رضایی
پیشکسوت و صاحبنظر حوزه امور خیریه و مشاور وزیر بهداشت در امور مردمیسازی و خیرین وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
بهمن مشکینی
پیشکسوت و صاحبنظر حوزه مشارکت های اجتماعی
حمزه علی کوهساری
مدیرکل شبکه های مردمی کمیته امداد امام خمینی (ره)
محسن سعادت
مسئول کمیته اجرایی
رئیس اداره تشکلهای مردمی و مؤسسات خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه
نادر ریاحی سامانی
نماینده مجمع خیرین کشور
محمدرضا پویافر
عضو هیئت علمی دانشگاه جامع علوم انتظامی امین
حسام عزت آبادی پور
پژوهشگر ارشد دفتر مطالعات اجتماعی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی